25 november 2022: Denkkracht als vind- en maakkracht

Voor de Algemene Vereniging Schoolleiders organiseert Dick Middelhoek in samenwerking met de ISVW een leergang Praktische filosofie voor schoolleiders. Dick heeft mij gevraagd een bijdrage te leveren aan de laatste afsluitende tweedaagse. Daarvoor reis ik af naar zowat het zuidelijkste punt van Nederland, Hotel Kasteel Vaalsbroek.

De dag zal draaien om het verschil dat je met filosofie in het onderwijsveld kunr maken. Onze taal en de deelname van oudere en jongere mensen aan onze levende taalgemeenschap zullen gedurende deze dag een hoofdrol spelen.

18 november 2022: De reis naar de ‘pedagogische identiteit’

Fontys Hogeschool Pedagogiek blijft haar eigen opleiding doorontwikkelen. Daartoe organiseren ze een tweedaagse waarin het docententeam met name metelkaar in gesprek wil om de opleiding wendbaar te maken. Tijdens die tweedaagse zal er ook een rondetafelgesprek plaatsvinden met wat de opleiding ‘experten’ noem. Naast Hester IJsseling en Hans van Crombrugge ben ik er daar één van.

Het gesprek zal over drie vragen gaan:

  • Wat is de pedagogische kern?
  • Wat zijn relevante maatschappelijke ontwikkelingen voor kinderen, jongeren en opvoeders in deze tijd?
  • Wat betekent dat voor de pedagoog (of pedagogische opdracht) in deze tijd?

Voor mij zal de focus vooral liggen op het besef dat de nieuwe generatie op een fundamenteel andere manier zal moeten leren leven dan de oude generatie. Dat was ook voor Socrates, al bijna 2500 jaar geleden, de grootste uitdaging en dat is het nu, voor ons, levend in het Antropoceen, weer opnieuw.

14 november 2022: Een Olympische Cyclus in het onderwijs

De opleiding SportMarketing & Management van de Hogeschool Rotterdam is inmiddels een aantal jaar onderweg om het onderwijs stevig te vernieuwen. Daarbij schuwen ze het niet om de nodige heilige huisjes om te gooien.

Het docententeam organiseert in november een driedaagse waarin ze zoeken naar inspiratie en richting om hun volgende Olympische Cyclus vorm te geven.

Ze hebben mij gevraagd om die driedaagse te openen door – in hun woorden – “over de hele breedte de boel op te schudden”. Kan ik ze een ander denkkader geven, zo is hun vraag, dat houvast geeft bij het creëren van echt nieuw onderwijs? Daar ga ik mijn best voor doen.

2 november 2022: Kinderopvang of kinderomgang?

Op Stoom is een kinderopvangorganisatie, een beetje een typische, zeggen ze zelf. Misschien is het daarom dat ze mij hebben uitgenodigd om op 2 november hun jaarlijkse bijeenkomst voor directeuren, praktijkopleiders en leerkrachten in te leiden. Thema: passie voor de kinderopvang.

Ik ga die middag met de aanwezigen eens verkennen wat er komt kijken bij een kinderopvang die geen arbeidsmarktinstrument is, maar een praxis. Ik zal voorstellen dat we de kinderopvang beter kinderomgang zouden kunnen noemen. In die kinderomgang gaat het nooit om de kwaliteit van de resultaten, maar slechts om het samen de tijd hebben voor elkaar. Aandacht leren krijgen voor wat elkaars aandacht waard is, daar gaat het om in de kinderomgang.

21 oktober 2022: Overeenkomsten vinden en verschil maken. Of andersom?

De Radboud Docenten Academie organiseert een themadag over (On)gelijke kansen in het onderwijs. Een belangrijk maar verward en verwarrend thema, waarover ik graag mee kom praten.

Ik wil in mijn lezing aandacht besteden aan de problematiek van de gelijke monniken en de gelijke kappen. Want gelijkheid draait om overeenkomsten en verschillen. Maar welke doen ertoe?

Sinds de Franse revolutie is gelijkheid een van onze kernwaarden. Maar wij begrijpen haar slecht. Het gelijkheidsideaal roept ons op om onbelangrijke verschillen te negeren en belangrijke overeenkomsten te benadrukken. Maar hoe doe je dat? Niet met meetinstrumenten, zo zal ik betogen. Niet met toetsen. Niet met leerlingvolgsystemen. Maar hoe dan wel? Dat hangt af van wat we belangrijk vinden. Of belangrijk maken. En dat is vooral een kwestie van anders leren kijken, namelijk op een belangeloze manier. Dat kunnen we allemaal leren, gewoon op straat, in de klas, in de vergaderzaal, in de lerarenkamer. Overal.