14 december 2022: Onderwijs zonder toetsen

Studiecentrum SBO organiseert een 2-daags Congres Toetsen en Examineren in het MBO. Op de tweede dag mag ik één van de keynotes verzorgen. Ik zal het hebben over de fundamentele mismatch die er is tussen de bedoeling van onderwijs en de bedoeling van toetsen.

Zelfs onderwijs dat expliciet voorbereidt op een kwalificatie, is onderwijs dat een oefenruimte biedt, zodat ontwikkeling op gang kan komen. Daar hoort permanente aandacht bij en constructieve feedback. Voortdurende bijsturing en aanmoediging. Toetsen past daar niet bij. Toetsen benadrukt namelijk het einde van leren. Slagen voor een toets betekent dat het leren voltooid is, dat de ontwikkeling mag stoppen. Dat is dodelijk voor het onderwijs.

8 december 2022: How not to freeze learning

De Special Interest Group Toetsing van ons Radboud Teaching and Learning Centre organiseert een toetsconferentie om de docenten van de Radboud Universiteit zowel te verontrusten als te inspireren. Het verontrusten betreft de nadelige neveneffecten van de klassieke toetspraktijk, die niet alleen in psychometrische zin onbetrouwbaar is maar ook in motivationele zin het leren en ontwikkelen dwarszit. Het inspireren betreft voorbeelden van hoe het anders kan en verkenningen van hoe lastige dilemma’s aangepakt kunnen worden.

Ik speel een voor mijn doen wat ongemakkelijke dubbelrol omdat ik tegelijkertijd een radicale positie wil innemen (wezenlijk aan toetsen is dat het leren en ontwikkelen dwarszit) én mijn verantwoordelijkheid als toegankelijke en coöperatieve gastheer wil waarmaken.

De titel van mijn bijdrage laat nog een ander dilemma zien, namelijk hoe we aan een tweetalige universiteit ook tweetalige programma’s kunnen verzorgen. Sommige bijdragen aan het programma zullen in het Nederlands verzorgd worden en sommige in het Engels.

We gaan het zien. Gelukkig is de dag in handen van een goede dagvoorzitter: Piet-Hein Peeters.

25 november 2022: Denkkracht als vind- en maakkracht

Voor de Algemene Vereniging Schoolleiders organiseert Dick Middelhoek in samenwerking met de ISVW een leergang Praktische filosofie voor schoolleiders. Dick heeft mij gevraagd een bijdrage te leveren aan de laatste afsluitende tweedaagse. Daarvoor reis ik af naar zowat het zuidelijkste punt van Nederland, Hotel Kasteel Vaalsbroek.

De dag zal draaien om het verschil dat je met filosofie in het onderwijsveld kunr maken. Onze taal en de deelname van oudere en jongere mensen aan onze levende taalgemeenschap zullen gedurende deze dag een hoofdrol spelen.

18 november 2022: De reis naar de ‘pedagogische identiteit’

Fontys Hogeschool Pedagogiek blijft haar eigen opleiding doorontwikkelen. Daartoe organiseren ze een tweedaagse waarin het docententeam met name metelkaar in gesprek wil om de opleiding wendbaar te maken. Tijdens die tweedaagse zal er ook een rondetafelgesprek plaatsvinden met wat de opleiding ‘experten’ noem. Naast Hester IJsseling en Hans van Crombrugge ben ik er daar één van.

Het gesprek zal over drie vragen gaan:

  • Wat is de pedagogische kern?
  • Wat zijn relevante maatschappelijke ontwikkelingen voor kinderen, jongeren en opvoeders in deze tijd?
  • Wat betekent dat voor de pedagoog (of pedagogische opdracht) in deze tijd?

Voor mij zal de focus vooral liggen op het besef dat de nieuwe generatie op een fundamenteel andere manier zal moeten leren leven dan de oude generatie. Dat was ook voor Socrates, al bijna 2500 jaar geleden, de grootste uitdaging en dat is het nu, voor ons, levend in het Antropoceen, weer opnieuw.